Sigara Yakmadan Önce Durup Düşünmek Neden İşe Yarar? Otomatik Alışkanlığı Kırın
Size daha az sigara için demiyorum. Daha çok karar verin diyorum.
İçmek istiyorsanız içebilirsiniz.
Tek şart: o anı gerçekten siz seçmiş olun.
İsterseniz bir tane de içebilirsiniz, yüz tane de.
Ama tek bir şartla: zamanı siz seçin. STOPCIGARROS.COM DR. HUMBERTO PALLARES
Sigara yakmadan önce nasıl durup karar verilebilir?
Dürtü ile sigara arasına kısa bir duraklama koymak yeterlidir. Durmak, tek bir nefes almak, sonra karar vermek: bu üç saniye otomatik bir hareketi bilinçli bir seçime çevirir. Hemen yasak koymadan, kendinizi köşeye sıkıştırmadan kontrolü geri almanın en insani yolu budur.
Neden fark etmeden sigara yakıyorum?
Çünkü beyin sigarayı günün tekrar eden anlarına bağlamıştır: çay, kahve, telefon, televizyon, bilgisayar, araba, mola, yemek sonrası, kaygılı bir an. Bu zayıflık değildir: alışkanlık tam o noktalara gömülmüştür. O otomatik bağlantıyı fark ettiğinizde ve bir an durduğunuzda, istek gücünün önemli bir bölümünü kaybeder.
Sigarayı bırakmak sadece iradeyle olur mu?
İrade yardımcı olur: ama tek başına yetmeyebilir. Kişi hep aynı anda, aynı yerde, aynı hareketle sigara yakmaya devam ediyorsa irade o tekrara karşı sürekli savaşmak zorunda kalır. Önce o düşünmeden yakılan anı görünür hâle getirmek gerekir. O an görünür olduğunda sigara refleks olmaktan çıkar ve yeniden bir karara dönüşür.
1İlk adım bırakmak değil, yeniden seçmektir
Kaç kez sigarayı yaktığınızı sonradan fark ettiniz? Telefonda konuşurken bir tane. Bilgisayar karşısında bir tane. Televizyon açıkken bir tane. Arabada bir tane. El bazen siz gerçekten karar vermeden önce hareket eder: paket zaten açılmıştır, çakmak zaten elde.
Bu sizin iradesiz olduğunuz anlamına gelmez. Bazı sigaraların günün belirli noktalarına o kadar derinden yerleştiği anlamına gelir ki seçim gibi hissettirmez bile. Refleks gibi gelir. Ve reflekslerle irade savaşı kazanılmaz; refleksler değiştirilir.
yolcu sizsiniz.
Zamanı siz belirliyorsanız,
kontrol sizde. STOPCIGARROS.COM DR. HUMBERTO PALLARES
Sekizinci adım «içme» diye başlamaz. Daha akıllı ve daha insani bir yerden başlar: yakmadan önce bir an durun. Kendinizi yargılamak için değil. Cezalandırmak için değil. O anı geri almak için. Kararın sahibi yeniden siz olmak için.
Üç saniye.
Refleks ile karar arasındaki mesafe tam bu kadar. STOPCIGARROS.COM DR. HUMBERTO PALLARES
2Hep aynı noktaya düşmeyi bırakmak
Beyin kalıplarla çalışır. Sorun yalnızca irade değildir: sorun hep aynı şeyi, hep aynı yerde, hep aynı anda yapmaktır. Zamanı, yeri ya da bağlamı değiştirdiğinizde istek sihirli biçimde kaybolmaz; ama sürekliliğini kaybeder. Süreklilik kırıldığında istek yönetilebilir hâle gelir.
Her sigarayla teker teker kavga etmeniz gerekmiyor. Sigaranın günün içine sessizce sızdığı yerleri fark etmeniz gerekiyor: çay, kahve, telefon, televizyon, bilgisayar, araba, yemek sonrası, ev. Her o noktada sigara ile aranıza basit ama somut bir kural koyabilirsiniz.
Sigara artık her anın zorunlu parçası olmak zorunda değildir. O anlardan ayrıldığında gücünü kaybetmeye başlar: imkânsız bir söz verdiğiniz için değil, tekrarın zincirini kırdığınız için.
Hep aynı noktaya, hep aynı şekilde düşmeyi bırakmanız yeterli. STOPCIGARROS.COM DR. HUMBERTO PALLARES
3Mesafe kontrol yaratır
Sigarayı her zaman cebinizde, masanızda, aracınızda taşımayın. Mesafe kontrol yaratır. El altında olan sigara duraklama istemez, düşünme istemez; el zaten oraya uzanmış olur. Paketi çekmeceye, çantaya ya da gözden uzak bir yere koymak beyni yeni bir şeye zorlar: durmaya.
O duraklamada önemli bir şey olur. Kendinize sorabilirsiniz: «Bunu gerçekten şimdi mi istiyorum, yoksa bu sadece her zamanki o an mı?» Bu soru sizi bırakmaya zorlamaz. Karar verme hakkınızı geri verir: ve bu hak, bırakma yolundaki en değerli şeydir.
Mesafe koyun diyorum.
Kontrol tam burada başlar. STOPCIGARROS.COM DR. HUMBERTO PALLARES
Birçok kişi sigarayı bırakmanın her dakika iradeyle savaşmak olduğunu sanır. Oysa çoğu zaman daha iyi bir zemin kurmak meselesidir. Sigara hazırsa refleks kazanır. Aramanız, kalkmanız, yer değiştirmeniz ya da birkaç saniye beklemeniz gerekiyorsa karar ortaya çıkacak zamanı bulur.
Ulaşılması zor bir sigara beyni durmaya zorlar.
Durduğunuzda, seçebilirsiniz. STOPCIGARROS.COM DR. HUMBERTO PALLARES
4Katı yasakla değil, önce anı yöneterek başlamak
Bu yaklaşım, tek doğru yolun hemen ve kesin yasak koymak olduğunu düşünenlere garip gelebilir. Ama klinik gerçek şudur: pek çok kişi önce kontrolü geri almak zorundadır: kendini duvara sıkıştırılmış hissetmek değil, elinde gerçek bir hareket alanı olduğunu hissetmek.
Yalnızca kendiniz seçtiğinizde sigara içiyorsanız, bir şey değişmiş demektir. Sigara artık her durumu yönetmiyordur. Telefona yapışık değil, çaya yapışık değil, arabaya yapışık değil. Ayrı bir davranış hâline gelmeye başlamıştır. Ve bir davranış bağlamından ayrıldığında azaltılabilir, ertelenebilir, tartışılabilir; sonunda bırakılabilir.
sigarayı yönetmeye başlarsınız.
Kontrol elinize döndüğünde,
bırakmak zaman meselesi olur. STOPCIGARROS.COM DR. HUMBERTO PALLARES
5Sekizinci adımın özeti
Sigarayı bırakmak yön veren bir karardır. Ama son sigaraya gelmeden önce, çoğu zaman günün içine gerçek bir seçim olmadan giren sigaralar üzerinde kontrolü geri almak gerekir. Bu bir kavga değildir. Hareketin yeniden eğitilmesidir.
Dur. Düşün. Karar ver. Bunu her yaptığınızda: sonra yine içseniz bile: tekrarı kesmişsinizdir. Size ait bir an yaratmışsınızdır. Ve o an yeniden sizin olduğunda, sigara komut vermeyi yavaş yavaş bırakır.
Sonraki adımda, sigarayla kurulu eski bağlantıları nasıl yeniden yazacağınızı göreceksiniz. STOPCIGARROS.COM DR. HUMBERTO PALLARES
Sigarayı Bırakmada Timing kavramının yaratıcısı
Bağlamsal Sigara İçicisi kavramının yaratıcısı
Tam rehber: Sigarayı gerçekten bırakmak için 10 adım
Sigarayı Gerçekten Bırakmak İçin 10 Adım
BİRİNCİ ADIM: Kararlılık ve motivasyonun gücü
İKİNCİ ADIM: Sigarayı göz önünde ya da el altında bırakmamak
ÜÇÜNCÜ ADIM: Sosyal ortamlarda «Hayır, teşekkür ederim» diyebilmek
DÖRDÜNCÜ ADIM: Neden fark etmeden sigara içiyorum?
BEŞİNCİ ADIM: Sigara markasıyla kurulan duygusal bağı kırmak
ALTINCI ADIM: Sigarayı bir gün bir gün bırakmak
YEDİNCİ ADIM: Fiziksel aktivite, doğal dopamin ve daha az kaygı
SEKİZİNCİ ADIM: Yakmadan önce düşünmek ve otomatik davranışı kırmak
DOKUZUNCU ADIM: Alışkanlıkları yeniden yazmak ve bağlantıları kırmak
ONUNCU ADIM: Sigarayı bırakma tedavisini stratejik olarak güçlendirmek
STOPCIGARROS.COM DR. HUMBERTO PALLARES